Nola landu oinarrizko gaitasunak Haur Hezkuntzako umeekin?

Aurreko sarreretako batean musika eta oinarrizko gaitasunei buruz hitz egin nuen eta hauen azalpenak eman nituen. Baina honetan,  iraskasle batek Haur Hezkuntzako umeekin 8 gaitasun horiek nola landu behar dituen azalduko dut, hau da, irakasle batek nola aplikatuko dituen gaitasunak klase batean (informazioa aldizkari digital honetatik ateratakoa da).

Hizkuntza-komunikaziorako gaitasuna lantzeko:

• Irakasleak egoera eta testuinguru komunikatiboak erraztu behar ditu, umeek esaldi gero eta konplexuagoak sortzeko eta hauek ongi egituratzeko.
• Ohikoak diren egoera eta testuinguruetan jarduerak bultzatuko ditu, honako hauek errazteko:

-       Sentimenduak, ideiak, beharrak eta desioak adierazten duten ahozko mezuen ulergarritasuna.

-          Heldu baten ahozko mezuen produkzioa.

-          Elkarrizketa kolektiboak antolatzen dituzten arauen erabilera egokia.

-          Ahoskeraren zuzentasuna.

-          Umearen bizitzaren gertaera nabarmenen kontaketa.

Matematikarako gaitasuna lantzeko:

• Egunero klasean umeekin matematikako ariketak landu behar ditu honako hau lortzeko:

-          Zenbakiaren zenbaketa, kontzeptua eta irudikapena.

-          Oinarrizko eragiketen ikasketa (batuketa eta kenketa).

-          Zenbatzaileen erabilera.

-          Forma eta neurrien kontzeptuen ikasketa.

• Klasean, arazo matematikoak inplikatzen dituzten egoerak eragin behar ditu, umeek hauei irtenbidea bilatzen ikasteko.

 Mundu fisikoa ezagutzeko eta harekin elkarreragiteko gaitasuna lantzeko:

• Irakasleak egunerokotasuna aprobetxatu behar du umeek era progresibo batean denboran kokatzeko (orain, gero, lehenago, atzo, gaur...).
• Umeeei talde sozialak ezagutzea aukera emango dieten proposamenak burutuko ditu, hala nola, familia, ikaskideak...

Tratamendu informatikoa eta gaitasun digitala lantzeko:

• Umeen trebetasunak gauzatuko dituzten ekintzak bultzatuko ditu, hala nola, informazioa bilatzea bai iturri tradizionaletan (liburuak, haurrentzako entziklopediak...) eta bai aplikazio multimedietan.
• Haurrei ordenagailua erabiltzera bultzatu behar die honako oinarrizko alderdi hauek erabiltzen ikasteko: piztu eta itzali, pantailan zehar mugitzeko arratoia erabili, ikonoak identifikatu...

Gizarte eta hiritartasun gaitasuna lantzeko:

• Elkarrizketak eta iritziak trukatzea eskatzen dituzten egoerak sorrarazi behar ditu.
• Era ludiko batean abilezi sozialak bultzatu behar ditu jolas sinboliko eta dramatizazioko ekintzen bidez.
• Egunerokotasuna aprobetxatu behar du ikasleen harreman sozialak aberasteko: agurtu, aurkeztu, gauzak “faborez” eskatu, eskerrak eman...

Gaitasun kulturala eta artistikoa lantzeko:

• Irakasleak, gurea den kultura eta beste kulturak ezagutu, ulertu eta baloratzeko ekintzak sorraraziko ditu.
• Umeen sormena pizteko material eta teknika plastiko desberdinekin ekintza artistikoak bultzatu behar ditu.

Ikastek ikasteko gaitasuna lantzeko:

• Lan kooperatiboa bultzatuko du ikasle-ikasle arteko elkarrekintza pizteko ekintzak planteatuz.
• Umearen parte hartze aktiboa bultzatu behar du ekintza hauen bitartez: bere esperientzien kontaketa, bere ezagutza eta aurkikuntzak partekatu, bere emozioan adierazi...
• Umeek esperimentatzeko eta behatzeko aukera izango duten jarduerak antolatuko ditu, bai ikasgelaren barruan eta bai eskolaz kanpoko ekintzetan.

Autonomiarako eta ekimen pertsonalerako gaitasuna lantzeko:

• Garbitasun eta higiene pertsonalerako errutinak burutuko ditu umeek honako honetan kontzientziatzeko: behar dutenean laguntza eskatzea eta onartzea.
• Egunero jantziekin eta oinetakoekin zerikusirik duten ekintzak umeekin buru behar ditu: berokia jartzea eta kentzea, botoiak lotzea eta askatzea, kremailera irekitzea eta istea, lokarriak lotzea etab.
• Irakasleak, umeek modu autonomo batean garbitasun eta ohitura osasungarrien errutinak gero eta gehiago garatzeko ekintzak bultzatu behar ditu: frutak gosaldu, komunera bakarrik joan, beharrezkoa denean eskuak garbitu, atseden denborak errespetatu...